KOBİ Kredilerinde Finansal Rasyolar Neden Önemlidir?

İşletmelerin dış finansman arayışına girmeleri ile bankalar nezdinde sunulan teminatlarla birlikte şirketin mali tabloları da mercek altına alınır. Kredi tahsis süreçlerinde firmanın nakit yaratma potansiyelinin somut rakamlar üzerinden incelenmesine büyük önem verilir. Şirketin güncel borç ödeme kapasitesini tespit edebilmek amacıyla finansal rasyolar üzerinden kapsamlı analizler yürütülür. Ortaya çıkan sonuçlar incelenerek KOBİ'lerin yeni taksit yükümlülüklerine uyum sağlama potansiyeli çok daha net biçimde görülebilir. Böylelikle işletmeler, ticari faaliyetlerini sarsmayacak en güvenli borçlanma senaryolarına erişme imkânı bulabilir.

Finansal Rasyolar Nedir?

Şirketlerin bilanço ve gelir tablolarında yer alan karmaşık verilerin birbirine bölünmesiyle elde edilen matematiksel ölçüm araçlarına finansal rasyolar adı verilir. İlgili oranlar kullanılarak işletmenin nakit döngüsündeki veya kârlılık performansındaki mevcut durum rasyonel biçimde tespit edilebilir. Söz konusu ham rakamların doğru yorumlanmasıyla birlikte şirket yöneticileri finansal okuryazarlık yetkinliklerini bir üst seviyeye taşıyabilir. Bu şekilde geçmiş dönem verileri üzerinden gelecekteki olası nakit ihtiyaçlarına karşı erkenden tedbir alma imkânı doğar. Kapsamlı bir finansal analiz süreci yürütüldüğü takdirde firmanın piyasadaki güncel ekonomik gücü çok daha şeffaf biçimde görülebilir.

KOBİ’ler için Finansal Rasyolar Neden Önemlidir?

Gelişim aşamasındaki firmaların sermaye yapılarında ani piyasa dalgalanmalarına karşı yüksek bir hassasiyet gözlemlenebilir. Nakit dengesinin korumak adına işletmelerin kendi mali tablolarını düzenli aralıklarla detaylı incelemeye alması beklenir. Kontrol evresinde KOBİ finansal rasyolar üzerinden hesaplanan değerler referans alınarak şirketin mevcut borç ödeme kapasitesi ölçülebilir. Çıkan tablonun olumlu seyretmesi durumunda bankalar nezdindeki finansal skor değerlendirmelerinde işletme lehine pozitif bir görünüm elde edilmesi mümkündür. Doğru hesaplanan finansal rasyolar sayesinde KOBİ'ler, muhtemel temerrüt risklerinden korunarak ticari faaliyetlerini oldukça güvenli bir rotada sürdürebilir.

Bankalar KOBİ Kredilerinde Finansal Rasyolara Neden Bakar?

Şirketler finansman talebiyle bankalara başvurduğunda gösterilen maddi ipotekler tek başına yeterli bir onay kriteri sayılmayabilir. Finans kuruluşları sunulan gayrimenkul teminatlarının yanında asıl ödeme gücünün tespiti için firmanın organik nakit yaratma potansiyelini mercek altına alır. Bu kritik tahsis evresinde finansal rasyolar üzerinden hesaplanan değerler sayesinde şirketin mevcut mali sağlığına dair derinlemesine bir fikir edinilebilir.

Rakamların doğru yorumlanması neticesinde talep edilen ticari krediler için olası temerrüt riskleri de asgari seviyeye indirilebilir. Böylelikle finansal kuruluşlar, günü kurtaran ipoteklere güvenmek yerine işletmenin uzun vadeli hayatta kalma kapasitesini garanti altına alma fırsatı yakalayabilir. KOBİ kredilerinde finansal rasyolar tablosu güçlü çıkan firmalar, çok daha avantajlı oranlarla ve hızlı süreçlerle fonlanma imkânı bulabilir.

KOBİ Kredi Değerlendirmesinde En Çok Kullanılan Finansal Rasyolar Nelerdir?

Kredi tahsis uzmanları, firmanın bilanço verilerini incelerken birbirini tamamlayan farklı ölçüm metriklerinden faydalanır. Şirketin kısa vadeli borçlarını ödeme kabiliyeti, öz kaynak yeterliliği ve operasyonel verimliliği bu aşamada ayrı ayrı test edilir. Etkili bir finansal rasyo analizi gerçekleştirildiğinde şirketin muhtemel nakit darboğazları yahut büyüme fırsatları şeffaf biçimde ortaya konulabilir.

Cari Oran

Dönen varlıkların kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesiyle elde edilen bu değer üzerinden işletmenin 1 yıl içindeki nakit çevirme gücü rasyonel biçimde ölçülebilir. Çıkan sonucun ideal olarak 1,5 ile 2 aralığında seyretmesi beklenir. İlgili değerin düşük olması hâlinde şirketin aylık nakit yakma hızını ifade eden burn rate seviyesinde tehlikeli artışlar gözlemlenebilir. KOBİ'ler ticari mevduat hesaplarındaki likiditeyi her daim güçlü tutarak vadesi gelen borçların ödenmesindeki bu kritik dengeyi güvenle koruyabilir.

Borç / Özsermaye Oranı

İşletmenin faaliyetlerini ne ölçüde kendi kaynaklarıyla, ne oranda dış fonlarla finanse ettiği bu finansal analiz teknikleri üzerinden takip edilir. Toplam borçların şirket öz kaynağına oranlanmasıyla bulunan sonuç incelenerek firmanın uzun vadeli finansal risk düzeyi net şekilde tespit edilir. Rakamın sektörel ortalamaların çok üzerine çıkması, şirketin aşırı borçlandığına ve olası ekonomik krizlere karşı tamamen savunmasız kaldığına işaret edebilir.

Toplam Borçluluk Oranı

Şirket varlıklarının ne kadarının yabancı kaynaklarla finanse edildiğini hesaplamak amacıyla toplam borçlar toplam aktiflere bölünür. Temel finansal rasyo analizi teknikleri kullanılarak yapılan bu değerlendirme sonucunda, firmanın varlık yapısındaki dışa bağımlılık düzeyi açıkça görülebilir. İflas senaryolarındaki kayıp riskini önlemek adına bu oranın genellikle %50 barajının aşılmaması gerekir.

Faaliyet Karlılığı Oranı

Ana faaliyet konularından elde edilen kazancın net satışlara bölünmesiyle firmanın temel operasyonel verimliliği hesaplanır. Kârlılığın kaynaklarını çok daha derinlemesine incelemek amacıyla DuPont analizi gibi gelişmiş metrikler de sürece dâhil edilebilir. Yüksek bir faaliyet kârı elde eden işletmelerin, piyasadaki dalgalanmalara rağmen yeni banka taksitlerini sorunsuz şekilde ödeyebileceği öngörülür.

Alacak Devir Hızı

Vadeli satışlardan doğan alacakların yıl içinde tahsil edilme frekansı, risk birimleri açısından en kritik nakit akışı göstergelerinden biri sayılır. Yüksek devir hızı sayesinde firmanın müşterilerinden parasını zamanında ve pürüzsüz biçimde toplayabildiği anlaşılır. Tahsilat süreçlerinin aksaması hâlinde kâğıt üzerinde kârlı görünen şirketlerin dahi geri ödemelerde zorlanma riski artacaktır. Sağlıklı finansal rasyolar ve yorumları eşliğinde KOBİ'lerin bu tür gizli likidite tuzaklarına düşmesi erkenden engellenebilir.

Faiz Karşılama Oranı

Şirketin elde ettiği dönem kârıyla mevcut finansman giderlerini kaç kez ödeyebileceği, bu finansal rasyoların hesaplanmasıyla ölçülür. Çıkan sonucun güvenli bölgede yer alması hâlinde işletmenin olası yeni kredi faizlerini de bütçesini sarsmadan karşılayabileceği sonucuna varılır. Bu güçlü ödeme kapasitesi, KOBİ’lerin bankacılık işlemlerinde finansal skor verisine doğrudan olumlu yansıyarak onay süreçlerini hızlandıracaktır.

KOBİ’lerde Finansal Analiz Süreci Nasıl İşler?

Bankalar, işletmenin kredi başvuru dosyasını teslim almalarının ardından kapsamlı bir bilanço inceleme evresi başlatır. Bu aşamada firmanın geçmiş dönem ticari faaliyetleri, bağımsız kurullarca hazırlanan finansal denetim raporları üzerinden çapraz kontrole tabi tutulur. Doğruluğu kanıtlanan mali veriler kullanılarak detaylı KOBİ finansal analiz süreci yürütülür.

Gelir tablosundaki ham rakamlar, bankacılık standartlarında kabul gören çeşitli finansal rasyolar formülleri aracılığıyla anlamlı yüzdelik dilimlere dönüştürülür. Çıkan sonuçlar sektörel ortalamalarla kıyaslanarak şirketin borç çevirme kapasitesi ve nakit yaratma gücü rasyonel biçimde ortaya konulabilir. Elde edilen tüm finansal rasyolar ışığında firmanın yeni bir kredi yükünü kaldırıp kaldıramayacağına dair nihai tahsis kararı verilir.

KOBİ’ler Finansal Sağlığını Güçlendirmek için Rasyoları Nasıl Kullanabilir?

İşletmelerin muhtemel kriz dönemlerine hazırlıksız yakalanmasını önlemek amacıyla kendi iç denetim mekanizmalarını sürekli aktif tutması beklenir. Şirket yöneticilerinin dönemsel bilançoları üzerinden yapacağı hesaplamalarda finansal rasyoların önemi açıkça öne çıkar. Mevcut nakit akışını korumak ve bankalar nezdindeki kredibiliteyi artırmak amacıyla aşağıdaki stratejik adımlar güvenle atılabilir:

• Vadesi yaklaşan borçların sorunsuz ödenebilmesi için ticari mevduat hesaplarındaki nakit rezervlerinin belirli bir seviyenin üzerinde tutulması,
• Faaliyet kârlılığını düşüren yüksek maliyetli kısa vadeli kredilerin daha uzun vadelere yayılarak yeniden yapılandırılması,
• Müşteri alacaklarının tahsilat süreleri hızlandırılarak şirketin günlük operasyonel harcamalarına kesintisiz kaynak yaratılması.

Alınan tedbirler ile finansal rasyolar güçlü tutulabilir, firmanın piyasadaki itibarı başarıyla korunabilir. Şirketinizin büyüme hedefleri doğrultusunda ihtiyaç duyduğunuz dış finansmana ulaşmadan önce piyasadaki güncel fonlama maliyetlerini analiz etmeniz önemlidir.

HangiKredi KOBİ üzerinden farklı bankalara ait güncel ticari kredi tekliflerine ve faiz oranlarına göz atabilirsiniz. İşletmenizin aylık bütçesine en uygun vade seçeneklerini belirleyip toplam ödeme takviminizi pratik şekilde hesaplayarak firmanız için başvuru adımlarını HangiKredi aracılığıyla vakit kaybetmeden başlatabilirsiniz.